De oorsprong De oorsprong van de hedendaagse karpers, zoals wij die kennen ligt ergens in het (voormalige) Perzie. Het huidige Irak en Iran. Naar verluidt is de verspreiding van de karper het gevolg van de uitbreidingsdrift van het Romeinse rijk. De Romeinen hadden gemerkt, dat karpers sterke vissen waren, die perfect als voedselvis konden dienen, en zich makkelijk konden voortplanten. Tijdens hun vele tochten door Europa, Afrika en Azië namen ze dan ook regelmatig karpers mee, welke ze vervolgens uitzetten in grote kweekvijvers. Dit met als doel om in de voedselvoorziening te kunnen voldoen. Tijdens één van deze verre reizen is de karper ook in China terecht gekomen. De Mythe -------------------------------------------------------------------------------- De Mythe In China werd de karper, vooral de gekleurde mutaties die zichna verloop van tijd voordeden, als een heilige vis gezien. De karper stond voor kracht, wijsheid, doorzettingsvermogen en geluk. De mythe gaat namelijk dat er aan de bron van een rivier, achter een hemelshoge waterval, een grote zwarte draak leefde. Deze zwarte draak terroriseerde de gehele 'wereld'. Ondanks vele pogingen slaagde niemand er in om de draak te vernietigen. Op een goed moment was er een grote karper de rivier opgezwommen, die in staat bleek om tegen de waterval op te zwemmen. Boven aangekomen, veranderde de karper in een witte draak. En deze witte draak bleek in staat om, na een hevige strijd, de zwarte draak te verslaan. Vanaf dat moment, zo luid het verhaal, is de karper voor zowel de chinezen als de japanners (hun geschiedenis en sagen lijken erg veel op elkaar), een heilige vis. Karper als betaling -------------------------------------------------------------------------------- Karper als betaling In de jaren dat China werd overheerst door wrede en roemruchte veldheren, werden aan nobelen vaak schattingen betaald in de vorm van karpers of karperfiguren. Je ziet dan ook vaak (antieke) vazen en afbeeldingen terug op zowel de Chinese als Japanse kunststukken. Zoals gezegd ontstonden er, door inteelt, gekleurde varianten van de karper. De Chinese heersers verklaarden de gemuteerde varianten beschermd, en eisten van de bevolking dat de gekleurde karpers, in hun privé vijvers werden uitgezet. Op deze wijze is de hedendaagse Goudkarper, maar ook de Goudvis ontstaan. De eerste Nishikigoi -------------------------------------------------------------------------------- De eerste Nishikigoi In de laatste paar honderd jaar is China een aantal malen door Japan overheerst. Hierbij zijn er een aantal zwarte karpers (Magoi) naar Japan meegenomen. Wederom als voedselvis. Vooral de Japanse rijstboeren, die hoog in de bergen woonden, begonnen de karper in hun rijstvelden te houden. Dit om hun eenvoudige rijstmaaltijden, tijdens de wintermaanden, enigszins te kunnen aanvullen. In de wintermaanden ligt er in Japan in die gebieden namelijk zoveel sneeuw, dat de reguliere verbindingen erg slecht zijn. In die tijd waren er nog geen transportmiddelen (behalve de ossen- en paardenkar). Ook hier bleek de karper zich, door inteelt, te muteren. En zo ontstonden (ca. 300 jaar geleden) de eerste gekleurde karpers (Nishikigoi). De kleuren mutaties werden al snel niet meer opgegeten, maar als huisdier gehouden. Pas toen transportmiddelen beter werden, is de 'hobby' van uit de bergen naar de rest van Japan verhuist -------------------------------------------------------------------------------- De Stamvader van de Koi De eerste gekleurde Koi was overigens (voor zover bekend) een Asagi. Dit is dus feitelijk de stamvader van alle heden ten dage bekende gekleurde Koikarpers. Nishikigoi betekend overigens iets als 'brokaat/gekleurde' (Nishiki) karper (Goi). Nishiki is in Japan bekend als een mooi gekleurde stof, welke uit Maleisië werd geïmporteerd. Inmiddels kweken de toenmalige rijstboeren alleen nog maar Nishikigoi, en verbouwen zij geen rijst meer. Ze hebben zich al zoveel generaties lang bezig gehouden met de teelt en verbetering van de Koikarper, dat zij zich (met recht) de enige echte specialisten mogen noemen. Israël of Japan ? -------------------------------------------------------------------------------- Israël of Japan ? Inmiddels komen er ook Koikarpers uit Israël, en uit de rest van de wereld. Deze zijn echter meestal van duidelijk mindere 'kwaliteit' als de Japanse Koi. De voorgeschiedenis, waarin de kennis is ontstaan, zegt op zich zelf al genoeg. De Japanners willen echter steeds mooiere vissen kweken. Dit betekend, dat zij zeer streng selecteren. Vissen die niet aan hun hoge standaard voldoen worden niet opgefokt of verkocht. Slechts 2 a 3% van een oogst krijgt de kans om op te groeien, waarvan slechts een minimaal percentage goed genoeg is om aan shows mee te doen. Voornoemd resultaat wordt alleen bereikt als het kweekstel 'top' is. In andere gevallen moet met minder genoegen worden genomen. Als je weet dat een volwassen karper wel 100.000 eitjes kan afzetten, dan is het duidelijk dat slechts 2,500 visjes per nest mooi genoeg wordt geacht om daadwerkelijk groot te worden.  ------------------------------------------------------------------------------- De strenge selectie De selectie in Israël is echter iets minder streng. Van een nest blijft 6 tot 8% over. Ruim meer als bij Japanse kwekers. Zij hebben echter een andere doelstelling. De Israëli willen mooie vissen voor de verkoop kweken. Elke mooie vis krijgt wel een eigenaar Deze minder strenge selectie betekend zeker niet dat er bij Magnoy geen mooie vissen worden gekweekt. De laatste jaren winnen vissen uit Israël regelmatig prijzen op Europese shows. Meestal zijn dat variëteiten als Bekko, Yamabuki of Hariwake / Kujaku. Met de Gosanke's (Kohaku, Sanke en Showa) is dat, voor zover mij bekend is, nog niet gelukt. Uiteraard zal de kwaliteit van de Israëlische karpers steeds beter worden, maar dat geldt ook voor de Japanse Koi. Europese Koi is nog weer een ander verhaal. In Europa wordt alles wat zwemt verkocht. Selectie vindt er nauwelijks plaats. Alles wat een kleurtje heeft is goed. De kweekstellen zijn vaak van mindere kwaliteit (een goed kweekstel kost wel een paar miljoen gulden/euro), en de opfok omstandigheden zijn hier niet optimaal. In Japan zijn vele bergen en even zoveel riviertjes, die de optimale conditie van de vissen ten goede komen. -------------------------------------------------------------------------------- De prijzen van de Koikarper Over de prijzen van Koi gaan de meest wilde verhalen de ronde. De waarheid is, dat iets dat schaars is, duur is. De hoogste kwaliteit heeft er slechts één, en net als bij paarden, postduiven en andere dieren die wij als hobby houden, wordt daarvoor fors betaald. Een eurokoi is al voor rond de f 10,00 te koop. Een Israëlische Koi voor f 20,00 en een Japanse Koi voor rond de f 27,50. Kwaliteitsvissen zijn echter vaak vele malen duurder. Zo kan een goede vis van 25 centimeter enkele tienduizenden guldens kosten, terwijl een mindere vis van 50 centimeter bijvoorbeeld 'slechts' f 1.000,00 kost. De meest fabelachtige prijs welke ik ooit heb gehoord was $ 250.000,00 (ca. f 500.000,00). Dit betrof echter wel de GrandChampion van de All Japan Show in Japan. Met andere woorden, het zou op dat moment de mooiste vis van de wereld zijn. -------------------------------------------------------------------------------- Herkenning van de goede Koi Hoe kun je nou zien wat een goede vis is, en wat niet? Hiervoor kun je trainingen volgen (Judge seminars) welke door de Nederlandse Vereninging voor Nishikigoi, namens de ZNA (Zen Nippon Arinkai), de Japanse overkoepelende wereldorganisatie, worden georganiseerd. Praten met gevorderde hobbyisten helpt natuurlijk ook. één ding geldt echter altijd, ondanks alle geldende regels. 'Beauty is in the eyes of the beholder', ofwel schoonheid zit in de ogen van de waarnemer. Ondanks alle regels, speelt persoonlijke smaak namelijk ALTIJD een rol. Uiteraard zijn er een aantal kenmerken waaraan een vis moet voldoen om prijzen te winnen. Bodyshape (lichaamsbouw), Patern (Patroon) en Skinquality zijn hierbij gevleugelde kreten. Wat het precies inhoud kun je echter alleen aan de hand van levende voorbeelden goed uitleggen. Ooit was ik aanwezig op een Judging seminar, waarbij tekst en uitleg werd gegeven door Kato-san (honorary chairman van de ZNA) en Dr. Tsai (gerespecteerd Koikweker en kenner uit Taiwan). Hierbij moesten we een 5-tal Showa's beoordelen. Mijn favoriet (persoonlijke smaak) werd ingedeeld op de 5e plaats, terwijl ik hem op de 4e plaats had gezet. Toen ik de heer Kato vroeg waarom de vis 5e en niet 1ste, 2e, 3e of 4e, kreeg ik uiteindelijk als antwoord 'I just don't like Hi-Showa!'. Met welk antwoord ik het op dat moment kon doen! ? -------------------------------------------------------------------------------- Tategoi, echt of onecht? De term tategoi wordt door velen te pas en te onpas gebruikt. Wat is nou eigenlijk een tategoi? De beste omschrijving van de term tategoi is naar mijn mening 'Een vis die zich nog ten goede kan ontwikkelen'. Ofwel nog mooier kan worden dan hij al is. In principe kun je dan ook stellen dat elke Koi ooit eens een tategoi is geweest. Kwaliteit is een term die slechts zijdelings met het woord tategoi te maken heeft. Vaak wordt de term gebruikt voor mooie kleine visjes. Eén ding is echter zeker. Tategoi die nog in staat moet zijn om grote prijzen weg te slepen vindt je slechts in Japan. Tategoi van 15 centimeter wordt meestal door kwekers, onderling, verhandeld. Soms tegen astronomische bedrage. Ik heb op een veiling voor kwekers gezien dat een visje van slechts 15 centimeter werd verkocht voor maar liefst ƒ 20.000,00. Tategoi behoeft echter niet persé klein te zijn. Een tategoi kan zelfs van jumbo formaat zijn, zolang er nog maar mogelijkheden lijken te zijn om de vis te 'verbeteren'. Slechts sporadisch wordt er uit Japan tategoi geexporteerd van een bovengemiddelde kwaliteit. Deze visjes (want grote tategoi is helemaal onbetaalbaar) gaan voor behoorlijk bedragen over de toonbank. Op het moment dat ik dit schrijf hebben we van Marudoh-San een 16-tal tategoi MOGEN kopen. Sanke en Kohaku. Ik heb voorheen nog nooit zulke vissen kunnen kopen! Echt bijzonder. Een hele bak vol tategoi is wellicht nog mooier, maar zoals gezegd, een vrijwel uitgesloten (en onbetaalbaar) unicum. -------------------------------------------------------------------------------- De vijver en zijn eisen Een Koikarper kan heel goed in een buitenvijver worden gehouden. Mits de vijver aan bepaalde eisen voldoet (zie ook filtratie). Ook een winter kan de vis goed doorstaan, mits de vijver diep genoeg is (minsten 1,50 doch liefst dieper). Verwarmen van de buitenvijver gebeurd echter steeds vaker. Niet zozeer om de vissen een zachte winter te laten hebben, maar vooral omdat we in het grootste deel van Europa zulke kwakkel voorjaars hebben. De ene dag is het buiten twintig graden, en de volgende dag hebben we sneeuw en vorst. Vooral deze temperatuur schommelingen rond de 10 graden grens zijn slecht voor de gezondheid van onze vissen. Parasieten en bacteriën worden vaak bij 8 graden al actief, terwijl het immuun systeem van de vissen pas bij een temperatuur van rond de 10 a 11 graden weer begint te functioneren. De meeste problemen en vissterfte vindt dan ook in het voorjaar plaats. De maximale leeftijd --------------------------------------------------------------------------------  Een karper kan onder optimale omstandigheden net zo oud worden als een mens. In onverwarmde buitenvijvers is een leeftijd van 30 a 40 jaar ook goed haalbaar. Volgens de overlevering is de oudste karper ooit (bij de liefhebbers bekend onder de naam Hanako) ruim 200 jaar geworden. Daarnaast kan de vis ruim een meter groot worden. De grootste vis die ooit aan de 'All Japan Show' heeft meegedaan was zelfs 1,40 meter. -------------------------------------------------------------------------------- Hoeveel vissen in de vijver De vraag "hoeveel vissen kan ik in mijn vijver hebben" kan NOOIT zonder meer worden beantwoord. Dat antwoord is namelijk van vele factoren afhankelijk. Hoe groot is de vijver? Wat is de filtercapaciteit? Wordt er veel water ververst? Worden waterverbeteraars gebruikt? Wordt veel zuurstof aan het water toegevoegd? Wat wordt er gevoerd? Hoe groot zijn de vissen? etc. Zo'n vraag vraagt dus om een aantal wedervragen, waarna een 'maatwerk' antwoord kan worden gegeven.   Home